Teknoloji Devi Cisco Binlerce Çalışanı İşten Çıkartıyor

Cisco, teknoloji sektöründe faaliyet gösteren birçok şirketin benzer adımlar attığı bir yeniden yapılanma sürecini duyurmaya hazırlanıyor. Şirketin üç aylık raporu Çarşamba günü yayınlanacak, bu yüzden hareketin zayıf iş performansıyla ilgili olup olmadığı henüz bilinmiyor. Ancak bilinen bir gerçek, Cisco’nun tek başına hareket etmediği ve diğer teknoloji şirketlerinin de kâr ve gelirlerinde artış olsa bile çeşitli ölçülerde işten çıkarmalar yaptıklarıdır.

Teknoloji sektöründeki işten çıkarmaların boyutunu takip eden Layoffs.fyi web sitesinin verilerine göre, bu yılın başından itibaren 141 teknoloji şirketi 34,300 çalışanı işten çıkardı. Liste, şirketlerin kapanmasıyla sonuçlanan işten çıkarmaları içermekte olup, aynı zamanda neredeyse tüm teknoloji devlerini de içermektedir ve özellikle son çeyrek raporlarında mükemmel finansal performans sergileyenleri bulunmaktadır.

Microsoft, gelirlerinde %17.6’lık bir artışla 1,900 çalışanı işten çıkardı ($62.02 milyar); Google, gelirlerinde %13’lük bir artışla 1,000’den fazla çalışanı işten çıkardı ($86.31 milyar); Amazon, gelirlerinde %14’lük bir artışla 1,000 çalışanı eve gönderdi ($169.96 milyar); ve Meta, gelirlerinde %25’lik bir artışa rağmen birkaç düzine çalışanı işten çıkardı ($40.11 milyar).

Daha küçük şirketlerde de işten çıkarmalar görüldü. Zoom %2’si çalışanlarından oluşan 150 kişiyi işten çıkardı; PayPal, gelirlerinde %9’luk bir artışa rağmen 2,500 çalışanı işten çıkardı ($8.03 milyar); Discord, çalışanlarının %17’sini oluşturan 170 kişiyi işten çıkardı; TikTok 60 çalışanı, SAP 8,000 çalışanı, eBay 1,000 çalışanı ve Snap (Snapchat’in sahibi), gelirlerinde %5’lik bir artışa rağmen şirketin çalışanlarının %10’unu oluşturan 540 kişiyi işten çıkardı ($1.36 milyar).

Bu işten çıkarmalar, genellikle 2022 ve 2023 yıllarındaki büyük dalgalanmalardan daha geniş olmasa da, geçen yılın ekonomik durumuyla karşılaştırıldığında hala önemli ve dikkat çekici. O dönemde, küresel ekonomi belirsiz bir ekonomik krizle karşı karşıya kalmış ve üst düzey teknoloji şirketlerinin neredeyse hepsinin finansal performansına önemli zarar veren yaygın enflasyon korkusuyla karşı karşıya kalmıştı. Bu şirketler ayrıca, Koronavirüs döneminde yaşanan yoğun talep artışının ardından maliyetlerin yükselmesinden de etkilenmişti.

Ancak geçen yıl şirketler önemli verimlilik hamleleri yaptılar (Meta’da Mark Zuckerberg “verimlilik yılı” olarak 2023’ü tanımladı), maliyetleri azalttılar, birçok çalışanı işten çıkardılar ve gelirlerini ve kârlarını yeniden büyüme yönünde ilerlettiler. Büyük Beşli (Microsoft, Apple, Amazon, Google ve Meta) en son mali yıllarında toplam 1.63 trilyon dolar gelir elde etti, bu da 5 yıl öncesine göre %81’lik bir artış anlamına geliyor. Yatırımcılar onları buna uygun olarak ödüllendirdi ve şirketler toplam değerlerine 3.5 trilyon dolar ekledi.

Peki, bu verilere göre işe alımlara geri dönmenin zamanının geldiği veya en azından işten çıkarmaların durması gerektiği bir dönemde neden hala çalışanlar işten çıkarılıyor? Bunun bir nedeni, pandemi döneminde yapılan yoğun işe alımların sonucu olarak ortaya çıkan artı işgücüdür. New York Times’a göre, 2019 sonundan işten çıkarmaların başlamasına kadar Apple, Amazon, Meta, Microsoft ve Google’da çalışan sayısı 900,000’den fazla arttı. Ekonomik durumun değişmesiyle birlikte, şirketler son bir buçuk yılda yaklaşık 112,000 işi sona erdirdi. Ancak hala pandemiden önceki döneme göre %71 daha fazla olan 2.16 milyon kişi istihdam ediyorlar.

Bloomberg’e göre Layoffs.fyi’nin kurucusu Roger Lee, “Teknoloji şirketleri, yüksek faiz oranları ve teknoloji sektöründe negatif trendin beklenenden daha uzun sürdüğü bir dönemde ortaya çıkan fazla yüklerini azaltmaya çalışıyorlar” dedi. “Ancak mevcut işten çıkarma dalgaları, genellikle 2023 yılındakilerden daha küçük ve daha odaklıdır.”

Yani, geçen yıl şirketler maliyetleri her ne pahasına olursa olsun azaltmayı amaçlayan bir tür panik işten çıkarma gerçekleştirdi. Şimdi ise hareket daha hesaplı bir şekilde yapılmakta ve başta yeterince iyi performans vermeyen iş birimleri ve bölümlere yönlendirilmektedir. CompTIA’de iş trendlerini iş ilanları analizi yoluyla takip eden Tim Herbert, New York Times’a verdiği demeçte, “Yeniliklere yoğun bir şekilde odaklandığınız bir dönemden geçer ve ardından denge değişir ve karlılığa odaklanırsınız” dedi. “Ancak Amazon’un Alexa çalışanlarını azalttığını veya Google’ın Pixel Telefon takımını kestiğini okuduğumda, bunun bana kar marjına daha fazla odaklanıldığını gösteriyor. Kaynakları keser ve yeniden yönlendirirler.”

Başka bir neden, birçok şirketin yapay zeka (AI) tabanlı gelişmelere veya AI tabanlı araçlarla çalışmaya yönelik bir değişiklik yapmasıdır. Bu bağlamda, her işten çıkarma hareketinin işlerin azalmasına yol açmayabileceği ve şirketin sadece belirli becerilere sahip çalışanları başka yeteneklere sahip çalışanlarla değiştirmesi olasıdır. CompTIA’nın yaptığı bir analize göre, Aralık 2023’te AI ile ilgili veya bu alandaki yeteneklere sahip işlerle ilgili açık iş sayısı, yaklaşık 2,000’den Ocak 2024’te 17,479’a yükseldi. Ocak ayındaki boş pozisyon sayısı, Aralık ayına göre 18,000 arttı ve sektördeki işsizlik oranı ABD iş piyasasındaki %3.7’ye kıyasla %3.3 olarak kaydedildi.

Ayrıca, işten çıkarmaların, binlerce çalışanı her çeyrek işe alma yerine, şirketlerin AI yeteneklerinin geliştirilmesi ve uygulanması için yatırım yapmayı tercih ettiği durumlar da bulunmaktadır. Bu trend, Meta CEO’su Mark Zuckerberg’in geçen hafta şirketin çeyrek raporu yayınlandıktan sonra analistlere yaptığı bir görüşmede söylediklerinden anlaşılmaktadır. Buna göre, Meta Ocak ayında maliyetleri azaltmak ve “uzun vadeli ve iddialı bir vizyona yatırım yapabilmek için” işten çıkarmalar gerçekleştirdi.

Kaynak: Bloomberg

Cisco, teknoloji sektöründe faaliyet gösteren bir şirketin yeniden yapılanma sürecinde harekete geçeceğini duyuruyor. Cisco’nun işten çıkarmalarının, genel bir zayıflık gösterip göstermediği henüz bilinmiyor. Ancak teknoloji sektöründe işten çıkarmalar yaygın bir trenddir ve diğer şirketler de kâr ve gelirlerinde artış olsa bile işten çıkarmalar yapmaktadır.

Layoffs.fyi web sitesinin verilerine göre, 2021 yılında 141 teknoloji şirketi 34,300 çalışanı işten çıkardı. Bu listede, şirketlerin kapanmasıyla sonuçlanan işten çıkarmalar yer almakta ve mükemmel finansal performans sergileyen teknoloji devlerini içermektedir.

Örneğin, Microsoft 1,900 çalışanı, Google 1,000’den fazla çalışanı, Amazon 1,000 çalışanı ve Meta (eski adıyla Facebook) birkaç düzine çalışanı işten çıkardı. Ayrıca, daha küçük şirketlerde de işten çıkarmalar yaşandı. Zoom, PayPal, Discord, TikTok, SAP, eBay ve Snap gibi şirketler de çalışanlarını işten çıkardı.

Bu işten çıkarmalar, geçen yılın ekonomik durumuyla karşılaştırıldığında hala dikkate değerdir. Şirketler, maliyetleri azaltmak için verimlilik hamleleri yapmış, çalışanları işten çıkarmış ve gelirlerini ve kârlarını yeniden büyütmüştür.

Ancak işten çıkarmaların neden hala devam ettiği sorusu gündeme gelmektedir. Bunun bir nedeni, pandemi döneminde yapılan yoğun işe alımlar sonucunda artı işgücünün oluşmasıdır. Şirketler, ekonomik durumun değişmesiyle birlikte bu fazla yükleri azaltmayı hedeflemektedir.

Ayrıca, birçok şirketin yapay zeka (AI) alanında faaliyet göstermeye başlaması da işten çıkarmaların bir sebebi olabilir. Şirketler, belirli becerilere sahip çalışanları AI yeteneklerine sahip çalışanlarla değiştirmeyi tercih edebilir. AI ile ilgili işlerin artması, bu trendi desteklemektedir.

İşten çıkarmaların bir diğer nedeni ise şirketlerin AI yeteneklerini geliştirmek ve uygulamak için yatırım yapmayı tercih etmesidir. Bu durum, Meta CEO’su Mark Zuckerberg tarafından da vurgulanmıştır.

Bu trendlerle birlikte, işten çıkarmaların devam etmesi beklenmektedir. Ancak bu işten çıkarmaların, 2022 ve 2023 yıllarındaki işten çıkarmalardan daha küçük ve odaklı olduğu söylenebilir.

Kaynak: https://www.bloomberg.com